Marselem, Kajro

= Fluturim mbi Egjypt= in e lodhur nga lavdia

= &nb= sp;

= = &nb= sp; 1

Duke udhëtuar drejt= Kajros të kapllon mendimi se qielli dhe toka, qysh në zanafillë, kanë= qenë dy= qenie krejt të ndryshme: i pari puplor e pendëror, e dyta kthetrore e zhguallërore. Bash për kët&eum= l; ty të duket se malet e kuqëremtë poshtë<= /span> barkut të avionit s’ janë pos tjetër veçse = dhëmballë të krimbura në gojën e krokodilit (= ah, Nili != ) që kërkojnë venën e kaltër = në barkun e avionit. Ura= ni dhe Gjea. S’ ka patur kurrë martesë <= span class=3DSpellE>mitologjike midis tyre, <= span class=3DSpellE>përveçse sherr e mëri. Toka: <= span class=3DSpellE>tradicionale , e paepshme; qielli:= modern, i fushkët.

I obseduar prej këtij mendimi njëhopshëm të ftillohet se vetë Anteu s’ është tjetër përveçse= miti i turmave, i kamarosuri i kahershëm i provincialëve të sotëm, qenia regresive. I lidhur me tokën, me traditat, ai është modeli i Abelit biblik, një b= ujk vendali.

Zot!... oguret bëhen më ndjellazeza kur ty t&eu= ml; kujtohet se duhet të nisesh bash në 5 Maj, pra ditën e dëshmorëve. Kësisoj edhe ai me një fantazi fakirfukarenjsh, tash e mrapa, mund ta përfytyrojë veten = si një copë fotografie të ngjitur në mermer, në krah<= /span> të Qemal Stafës e Vojo Kushit. S’ rrëzohen avionë. Avionët s’ janë veçse zogj metalikë të qiellit, të taksur si kurban për babëzinë përbindshërore të tokës. =

Në qiell, në elementin e zogut, ndihem njëlloj= si zogu në elemntin e peshkut, më thotë një vajzë, kur përçikim tokë. Unë fshij djersët dhe i jap të drejtë.

= &nb= sp; = = 2

E para gjë që të bie në sy sapo zbret n&e= uml; Kajro janë ndërtesat e saj: gri, të zymta, disi trishtuese. A thua vallë është vetë ngjyra e errët e rërës, e shkretëtirës së Saharasë= ;, e cila ka përcaktuar identitetin arkitekturor të saj.

Saharaja është gruaja beronjë, mitra e së cilës është tharrë dhe s’ lind dot asnjë fije bari, as një petale luleje. Ne e dim= ë mirëfilli se ajo e ndjen këtë, ndaj i bëjmë veshët pipës se mos, kushedi, në zemër të natës, mos bën gjë vaki e dëgjojmë angullimën pikëlluese të saj. Por jo! N&= euml; vend të saj ajo na dërgon diçka tjetër: një stuhi rëre. Është një urugan i verdhëremë pr= ej të cilit s’ mund të shpresohet as shi, as, breshër dhe as dëborë, por veç një thnegëli e paparë akrep= ash të verdhë. Dhe nuk e dimë nëse këtë stuhi rëre e kanë krijuar shtërzimet e saj të sforcuara p&eum= l;r të lindur, apo e gjitha ajo s’ është gjë tjet&eum= l;r veçse një rënkim që vjen prej thelbit të zemr&eu= ml;s së saj të pikëruar? Pas kësaj gj&eu= ml;me, pasi ka ulëritur mbi botë dramën e saj, shkretëtira bie në gjumë, dënes mbytur dhe pi lotët e vet.<= /o:p>

Disa ditë m= ë vonë ne patëm gjasën fatlume t&eu= ml; shiheshim sy më sy me të. Ashtu ishte: e trishtë, makabre, trishtuese. Na vijnë ndër mënd poezit&eu= ml; e shkruara për të: Pushkini, Xhagjika, Kadare. Tek-tuk beduinë me kokat e mbështjella me çallma dhe deve me kurrizin kodrinor. Vetmi e jerm. Dhe sigurisht tregimi i mrekullueshëm i Franc Kafkës “Ç= akenj dhe arabë”

Të gjitha këto na ndërmënden kur shikojmë ndërtesat e Kajros. Po sikur?!... Por sR= 17; ka sesi!... Biblioteka Mubarak, e ndërtuar vitet e fundit me ndihmën= e një fondacioni europian, ishte gjithë dritë, gëlqerore.= Por dikush kishte thënë se duhej të bëhej= si të tjerat: medemek, gri. A mos vallë kjo grimurmëri ka të= ; bëjë me filozofinë islamike, e cila e kundron përkohshmërinë e kësaj jete jallane me një lloj Purgatori provizor? Sepse ajo, e vërteta, gjendet në mbretërinë qiellore, pranë Allahut? P&eu= ml;r më tepër ngase ngjyrat e zbehta dhe të vrara s’ duken = vetëm tek ndërtesat, por edhe tek veshjet.

Dhe s’ mund ta harroj fytyrën e pikëlluar t&e= uml; një egjyptiani tek thoshte: “Më ka marrë malli të shoh dëborë. Dëborë të bardhë, të shndritëshme.”

= &nb= sp; = 3

Parfume Ramses, çanta Nefertit, tufa me lule Tutankhamon, shampo e sapunë tualeti Amon, e kështu me radhë. Të gjitha perënditë e faronët e lashtë egjyptianë shiten për para spec para piramidave, tek Sfinksi. Tregëtarët e kësaj industrie turizmi janë= paksa arapçinj: xhambazë, hileqarë, të qeshur, grishës, brutalë, dhe, më së shumti, as që ua dinë f= are emrat perëndive e miteve që shesin.

Egjiptianët e sotëm, të rritur nën hijet e himalajtë të lavdisë së miteve të lashtë, i ngjajnë atyre barëra zverdhallanë që rriten nën hi= jen e shkëmbit. Janë të lodhur e velur nga lavdia. Dhe, sigurish= t, që kanë kanë të drejtë: një copë mermeri nuk mund të shndërrohet asesi në një napë të bardhë djathi, me të cilën mund të ushqehesh.

Simbolet e lashta: piramidat, Sfinksi. Të mbirë aty, para shkretëtirës, brenda nofullave të merme= rit ruajnë kushedi. E kotë të flasësh për to. Mbase ka të drejtë Alain Alford. Ndër mend të vijnë vargjet e poetit: Male, mal= e, gjithmonë male/ si piramida mbi shpirtin e popullit/...Dhe brenda tyre, tek të gjitha/ dergjet mumja e diktatorit... =

Por Egjypti ka ikonën e re të modernitetit: bibliotekën e Aleksandrisë. Me muret e jashtme në formë papirusi, me godinë= ;n brenda në formë piramide. E jashtëzakonshme. E ngjashme me bibliotekën e Kongresit amerika= n, me bibliotekën e Parisit. Të tre qytetërimet kanë zgjedhur= si mjet konkurence librin.

= &nb= sp; 4

Perënditë e lashta i kanë rrëzuar prej fr= oni perënditë e modernitetit: Ankthi, Vetmia. E ndjej se si këto perëndi thelbin e identitit vetiak të akcil= it prej nesh e shkërmoqin mes duarsh, e marrin dhe krijojnë një masë unike brumi, të cilin e trazojnë dhe krijojnë prej nesh ca qenie të tëhuajzuara, kolektive, që një cipërimi muri e ndan nga murrizet e vathës së kopesë. Dhe dihet se turmat kanë një joshje të patakshme ndaj qesharakes dhe sharlatanizmit. Objekt i idhujtarisë së tyre është dordoleci.<= /p>

Jemi tretur brenda njeriut të thjeshtë egjyptian, i cili ësht&eum= l; aq i gjendshëm, i hareshëm, dhe që, sa më të pakta i ka mendimet dhe idetë, aq më të shum= ta i ka gjestet e përqeshjes dhe talljes. Shpirti i tij është i mbrujtur me piperna e erëza hareje, ironie, gazmendjeje. Një egjyptian të duket se është një a= to notat muzikore me një bisht të pë= rdredhur që shkruhen jashtë pentagramit. Në buzë iu lëvrin një buzagaz ironik, i cili mund të përkthet: europianë të shkretë, ju kurrë s’ do mund ta kuptoni atë hon të mistershëm që quhet orentalizëm. Është nj&= euml; ironi e pazararshme.

= &nb= sp; = 5

Në të dy krahët e nj= ë prej urave të Nilit, mu në qendër të Kajros, dergjen krifëhakërruar dy luanë dhe përballë tyre portreti= i Mehmet Ali Pashës, mbretit shqiptar që themeloi Egjyptin modern d= he që çdo banor i Kajros e kishte si te= lisman.

Xhamia e tij është një kryevepër akitektu= rore që shërben njëherazi edhe si muze. Ja portretet e themeluesit dhe pasardhësve në vij&eu= ml; gjenetike: Mehmeti, Ibrahimi, Faruku...&nb= sp; I paharueshëm një portret i Fua= tit, i cili të ndjek me sy kudo që të shkosh, vizatuar prej një piktori hollandez. Piktura quhet si Mona Liza e Orientit.

M&eu= ml; tej dhe oda e miqve, në të cilën ka fjetur një njeri i vetëm. Ajo quhej Eugjenia dhe ishte gruaja e Napol= eonit të tretë të Francës. (“= ;Napoeoni i madh kishte gjeninë, Napoleoni i vogël kishte Eu-gjeninë&#= 8221;, thotë në një vend Marksi)

Brenda xhamisë gjendet dhe vetë varri katërkatës= h i Mehmetit. Mbi pllakën e tij është shkrua= r ky varg nga kurani: “Çdo njeri është i vdekshëm= 221;.

Saora të vijnë ndër mend dhe asllanë të tjerë, të cilët kishin nevojë për hapësirat e pafundme të savaneve dhe shkretëtirave për të provuar ngarendjen e tyre. Ata janë qyprillinjtë, Ali Pas= ha. Atdheu i vogël ishte një kafaz me thup= ra për ta. Kujdesi i shtetit shqiptar për qyprillinjtë dhe Mehmet Ali Pashën duhet të jetë ku e ku më i madh dhe justifikimi se lavdia e artë që duhet t’= i jepnin mëmëdheut rrjedh tashmë si rërë në sah= atin antik të Lindjes, është tmerrësisht i prapambetur dhe primitiv.

= = &nb= sp; 6

<= /p>

HYAAT, HILTON, SHERATON, ISLAMIK BANK,… e shumë emra të tjerë bankash, hotelesh, kullash 30-40 katëshe, gjërohen me një= luksozitet marramëndës= drejt qiellit. Kur vjen nata ne shohim si si ato e tjetërsojnë se= riozitetin, shndërrohen në hije krokodilërore <= span class=3DSpellE>dhe vijnë të shuajnë në ujrat e Nilit pasionet e egra: epshet, vanitetin, mërzinë. Haje, = pije, muzikë, vallzim oriental gjysëm i zhveshur. Kemi patur gjasën të shikojmë në një anije luksose vetë stërmbesën e Kle= potrës, magjistares së= dy pe= randorëve, nepërkën pikalos= he të Nilit plak.

Por magjia mbaron deri këtu. Natën ndërtesat rreth Nilit i ngjajnë një trëndafili të kuq që rri varur mbi një humnerë mjerimi. Vetëm 10 % e 17 mil= ionëve të banorëve të Kajros mund ta shijojnë një luks të tillë. Të tjerët jetojnë mes karkaculjes, katandisjes,= me një rrogë që mezi i arrin të 100 <= span class=3DSpellE>dollarët

Vetiu të kapllon një trishtim e= zymti kur sheh se edhe ti je bërë pjesë e nj&e= uml; spektakli absurd të një krenarie nacionaliste, mbase krejtësisht të = panevojshëm. Rrugës ne ndeshim shëmbëlltyrat tona të kthyer alltys, të ftuar nga Azerbaixh= ani, Moldavia&= #8230; Gjasme të shkujdesur, gjasme modernë, mburren me myslimanizmin = dhe rusishten e tyre arkaike. Shkojnë si edhe ne, në det. Të marrë, o të marrë, me këto = dy gjëra shkohet e shumta për t= ’ u mbytur në lumë!...

Kemi parë në këtë ve= nd mrekullitë e tij antike, modernitetin luksos, por edhe kulturën e jetës= së tij të përditshme, të nargjileve, tavllave, dominove. Kemi pare femra që kërcejnë në avuj opiumi hoteleve a bareve, gjë që rrëfen se rruga e femrës për të shkuar nga fjala gjer tek krevati është <= span class=3DSpellE>më e koklavitur dhe më e gjatë se në Europë. Porn e e ndjejmë se boshteve të filozofisë “avash-ava= sh” iu ka mbaruar grasoja dhe ata kërcasin në të thatë.

Akcili= prej nesh, tek ngjit shkallët= e avionit, hedh edhe një vështrim të mbramë mbi token e faraonëve, si të dojë të ankorojë aty diçka. = Syri na kap dy vajza të mbuluara, <= span class=3DSpellE>në vështrimin <= span class=3DSpellE>ngulmues të së cilave ka edhe kërshëri <= span class=3DSpellE>edhe pak xhelozi për vajzat tona supezbuluara. U tundim dor= ën si një isharet miqësie.

Marselem (Mirupafshim), <= span class=3DSpellE>Kajro, Marselem!

= &nb= sp; = &nb= sp;

= &nb= sp; = &nb= sp; = BALIL= GJINI=