E Merkure 24 Mars 2004 Nr.12 (37)

na kontaktoni

-Biblioteka: Hirushja këpucëgrisur e kulturës
Po bëhen muaj të tërë që komisioni ekonomik pranë bashkisë është marrë me projektbuxhetin e këtij viti, si dhe me reformat nëpër institucione. Përfundimi?! Një përshesh i gatuar me gozhdë, ashkëla e rërë së bashku. E gjithë puna e tyre s' është gjë tjetër veçse një mishmash absurd gjërash, filozofi pajtimi me gjëndjen ekistuese dhe hierarki e vendosur jo sipas ligjit. Le t' i marrim me radhë:
Autori i këtij shkrimi, duke qenë përgjegjës i bibliotekës "Vexhi Buharaja", është munduar ta bindë komisionin për domosdoshmërinë e mëvetësisë së bibliotekës, mëvetësi e cila është e mbështetur nga ligji për bibliotekat dhe nga një shkresë e ish ministrit të kulturës Edi Rama. Komisioni, në mënyrën më të çapraztë që mund të mendohet, ndonse e gjente të mbështetur kërkesën, kësaj mëvetësie i jipte një zgjidhje më skllavëruese dhe më të allasojtë. Pas kundërshtimeve të mia ata e lanë përsëri bibliotekën me qendrën kulturore. Një veprim i tillë don të thotë të vazhdosh të sponsorizosh përsëri dështimin, sepse është e vërtetuar se instrumentat që vënë në lëvizje një gërdallë të kabanjtë, siç është qendra kulturore, bëjnë xhoko dhe kërcasin. Veç kësaj guximi për të dalë mbi ligjin bie erë ose diktaturë, ose papërgjegjshmëri. Kjo tregon fare qashtër se ndërsa flitet për pavarësi e deçentralizim, në prapavijë, duke mos gjetur arketip tjetër, vazhdohet të punohet sipas standarteve e modeleve të Diktaturës, ç' ka është me të vërtetë për të ardhur keq.
Çështja tjetër: pagat. Nuk jemi të sigurt për asgjë kriter mbi të cilin është ngritur hierarkia e pagave. Nëpunësit "babaxhanë" të komisionit të thonë se edhe ajo pak rritje pagash është bërë falë dashamirësisë së tyre, sepse nuk ka asnjë ligj për rritjen e tyre. Pra, i bie që kjo rritje të jetë bërë falë dhimbshurisë familjare të tyre. Dhe kjo dhimbshuri familjare ka bërë që një punonjëse biblioteke të marrë 15 000 lekë, kurse një punëtor prapavije në Pallat të Kulturës të marrë 19 000 lekë. Kriteret e punësimit për një punonjëse biblioteke janë: të ketë mbaruar shkollën e lartë, ta ketë notën mesatare mbi 8 dhe të ketë mbrojtur një gjuhë të huaj. Kriteret e punëtorit të pallatit: të ketë mbaruar tetëvjeçaren, të jetë gozhdaxhi dhe mundësisht t' i fshijë hundët me mëngë (!). Hajt, mos i quaj këta njerëz, pastaj, shakaxhinj të përparimit.
Sigurisht, një trajtim i tillë i punonjësve të bibliotekës është poshtërues, është fyerje e dinjitit dhe personalitetit të tyre, po në një farë mase ato janë dhe ballgame pështyme që shteti hedh mbi fytyrën e vet. Një shtet që s' respekton punonjësit e tij s' ka se si të respektojë të tjerët
Edhe vite më parë biblioteka s' ka qenë gjë tjetër veç Hirushja këpucëgrisur e përrallës, që ka jetuar me lëmosha. Gjatë viteve të fundit s' është bërë asnjë investim. Institucioni thuajse s' ka më asnjë karrige ku të ulë lexuesit, ndonëse numri i tyre ka arritur tek 4 000. Si rezultat i kësaj shifre të lartë dhe buxhetit qesharak librat janë rronitur e brejtur.
Dhe vetiu të vjen ndër mend pyetja tragjike: pse të ndodhë kështu? Së pari mendojmë se kjo rrjedh nga këndvështrimi mefshtrak e mëndjeplogësht i problemeve. Tashmë është e vërtetuar se administrata shtetërore ka në vend të trurit një mulli të qëmotshëm, ingranazhet e të cilit janë ndryshkur e ckurrjasur. Filozofia e planifikimit të buxheteve sipas viteve të mëparshme është filozofia e planifikimit të djeshëm socialist, është filozofia e përsëritjes së gabimeve sipas modeleve të palave të fikut, të vendosura varg e vistër mbi njera-tjetrën.
Prirja për ta lënë bibliotekën pas dore vjen nga fryma molepsëse e masovizmit të djeshëm. Dikujt, për të zezën e vet, i është mbushur mëndja se kulturë quhet daullet, gërnetat, zurnatë, kurse punën me librin (Zoti e ruajt!), s' e quan të këtillë. Kjo mënyrë të menduari kundrohet tek pagat e instrumentistëve që janë gati sa dyfishi i punonjëseve të bibliotekës.
BALIL GJINI